Нема никакви измени во работењето на Фондот, а оттука ниту оправданост за страв. Наша основна цел и дејност, како и до сега, е осигурувањето на депозитите на населението и обесштетување на депонентите во случај на настанување на ризичен настан до законски определениот праг на обесштетување – велат од ФОД.

Укинувањето на членот 163 став 3 од Законот за банки, со кој се укина предимството на Фондот за осигурување на депозити при наплатата на своето побарување од стечајната маса, внесе вознемиреност во јавноста. Излегоа разни шпекулации од тоа дека Фондот нема да може експедитивно, како до сега, да ги исплаќа штедачите до 30.000 евра во случај на стечај на банка, до тоа дека ќе мора да ја зголеми премијата, за да обезбеди повеќе пари и сигурност, а тоа пак, според дел од банкарите, може да доведе до поголеми каматни стапки.

Од Фондот за осигурување на депозити (ФОД),  на прашањата на „Слободен печат“ одговараат дека причини за страв нема, а според бројките што ги откриваaт, Фондот се наоѓа во одлична финансиска кондиција.

– Фондот за осигурување на депозити својата дејност ја извршува согласно Законот за Фондот за осигурување на депозити како „lex specialis“ закон. Нема никакви измени во работењето на Фондот, а оттука ниту оправданост за страв. Наша основна цел и дејност, како и до сега, е осигурувањето на депозитите на населението и обесштетување на депонентите во случај на настанување на ризичен настан до законски определениот праг на обесштетување – велат од ФОД.

Оттаму велат дека вкупните средства на Фондот, заклучно со 31.12.2020 година изнесуваа 14.645.390.409 денари (околу 238 милиони евра). За обесштетување на штедачите на Еуростандард банката, до 31.03.2021 година, преку банките исплатувачи се исплатени вкупно 3,621 милијарда денари (околу 59 милиони евра) или 86,68 проценти од пресметаното обесштетување. Штедачите се уште не подигнале уште 9 милиони евра кои чекаат на нив.

Фондот за осигурување на депозити се полни со пари така што наплатува премија од членките по стапка од 0,25 проценти годишно од вкупните депозити на физичките лица во секоја банка, филијала на странска банка и штедилница. Од тие пари, во случај на стечај на банка, Фондот целосно ги обесштетува штедачите со влогови до 30.00 евра. А потоа, тој износ го побарува од стечајната маса. До сега, беше прв на листата што ги наплача побарувањата, но сега, со бришењето на членот од Законот за банки го загуби предимството. Дел од банкарите шпекулираат дека е можно зголемување на оваа стапка, за да има Фондот повеќе пари, односно да обезбеди поголема сигурност, бидејќи веќе нема да биде прв во наплатата на побарувањата. Но, од друга страна, упатени во банкарството сметаат дека до тоа не треба да дојде затоа што Фондот за осигурување на депозити има доволно пари, а банкарскиот систем е стабилен. Тие објаснуваат дека податок што зборува дека Фондот за осигурување на депозити собира доволно пари е и тоа што тој ја намалил премијата. Имено, таа до 31 мај 2014 година била 0,7 проценти, па потоа била намалена на 0,5 проценти, а потоа и таа стапка се преполовила и сега е 0,25 проценти. Од друга страна, низ годините и сумата на депозити што се осигурува се здолеувала. Денеска осигурениот износ за граѓаните е 30.000 евра, но порано беше 20.000 евра.

Нема земја каде се осигурани депозитите на фирмите

Во однос на забелешките од штедачите дека е дискриминирачки да се обесштетуваат само граѓани преку Фондот за осигурување на депозити, а не и фирмите, од ФОД велат дека такво е искуството насекаде во светот.

–  Фондот работи согласно законската регулатива која ја усвојува законодавната власт. Согласно Европската директива за гарантни шеми за осигурување на депозити, депозитите во банките се осигуруваат до максимален праг на обесштетување од 100.000 евра. Не постои случај во светски рамки каде се осигуруваат кредитите на правните лица.

Од формирањето до денес, ФОД исплатил 81 милион евра

Фондот за осигурување на делозити е формиран во 1997 година.

– Од формирањето до денес, се случиле вкупно 12 ризични настани. До денес се обесштетени повеќе од 30.000 депоненти во вкупен износ од 5 милијарди денари  (околу 81 милион евра) или околу 87 проценти од обврските на ФОД за обесштетување се исплатени– велат од Фондот.